9. SINIF YAZILIYA HAZIRLIK SORULARI - FİZ.9.1.3
Öğrenme Çıktısı: FİZ.9.1.3. Fizik bilimine katkıda bulunmuş bilim insanlarının deneyimlerini yansıtabilme
Richard Feynman, 20. yüzyılın en etkili, en renkli ve en karizmatik fizikçilerinden biridir. Feynman'ın bilime olan tutkusunu simgeleyen ünlü bir lise anısı vardır. Matematik kulübündeyken, öğretmeni sık sık onu eğlendirmek için ilginç problemler getirirdi. Bir gün, "Feynman'ın Problemi" diye bilinen bir geometri sorusunu getirdi.
Feynman, bu problemi o gün çözememiş, ama gece uyuşamayıp sabaha kadar uğraşmış ve sonunda integral hesabı kullanarak çözmeyi başarmıştı. Bu olay, onun için bir dönüm noktasıydı. Sadece bir problemi çözmek değil, daha önce bilinmeyen bir yöntemle, kendi başına bir çözüm yaratmak ona muazzam bir haz ve özgüven vermişti. Bu, bir bilim insanının asıl yapması gereken şeyin ta kendisiydi.
Metne göre, Richard Feynman'ın, bir bilim adamında olması gereken özelliklerinden hangilerine değinilmiştir?
1. Merak ve Keşfetme Arzusu
Öğretmenin getirdiği "ilginç problemler", Feynman'ın standart derslerin ötesinde bir merakı olduğunu gösterir. Sürekli yeni ve zorlu problemler arayışı, onun keşfetme arzusunun göstergesidir.
2. Azim ve Kararlılık
Bu, metinde en net vurgulanan özelliktir. Feynman'ın problemi o gün çözemeyip "gece uyuşamayıp sabaha kadar uğraşması", onun inanılmaz azmini gösterir. Zorluklar karşısında pes etmeyen bir karaktere sahiptir.
3. Yaratıcı Problem Çözme ve Özgün Düşünce
Metne göre Feynman, problemi "daha önce bilinmeyen bir yöntemle, kendi başına bir çözüm yaratmıştır." Bu, onun yaratıcı düşünme ve özgün çözümler üretme yeteneğini gösterir.
Johannes Kepler, bilim tarihindeki en önemli devrimcilerden biridir. Onu basitçe bir gökbilimci olarak değil, deneysel veriyle matematiksel düzenliliği birleştiren bir bilim dehası olarak tanımlamak gerekir.
En büyük başarısı, gezegenlerin Güneş etrafındaki hareketlerini doğru bir şekilde tanımlayan "Gezegen Hareketlerinin Üç Yasası"nın keşfetmesidir. Bu yasalar, Kopernik'in Güneş merkezli modelini desteklemiş ve Isaac Newton'ın evrensel kütleçekim yasasını formüle etmesi için zemin hazırlamıştır.
Kepler derinden dindar bir adamdı. Temel motivasyonu, Tanrı'nın evrene yerleştirdiği matematiksel düzeni ve uyumu keşfetmekti. Bu onu, gezegen hareketlerindeki basit ve güzel matematiksel ilişkileri aramaya itti.
Mars'ın yörüngesini hesaplamak için Tycho'nun verileri üzerinde yıllarca uğraştı. Çember modelleri defalarca başarısız olsa da pes etmedi.
Onun hikayesi bize şunu öğretir: Bilimde devrim yapmak, sadece veri toplamak veya hesaplama yapmak değil, yerleşik dogmaları (mükemmel çemberler gibi) yıkmak ve doğanın bize söylediği gerçek hikayeyi, ne kadar tuhaf olursa olsun, dinleme cesaretini göstermektir. Bu özellikler, onu bir "veri madencisi" olmaktan çıkarıp bir "gökler yasakoyucusu" yapmıştır.
Metne göre, Johannes Kepler'in, bir bilim adamında olması gereken özelliklerinden hangilerine değinilmiştir?
1. Azim, Kararlılık ve Çalışkanlık
"Mars'ın yörüngesini hesaplamak için Tycho'nun verileri üzerinde yıllarca uğraşması, çember modelleri defalarca başarısız olsa da pes etmemesi."
2. Derin Bir Merak Duygusu
Tanrı'nın evrene yerleştirdiği matematiksel düzeni ve uyumu keşfetmek istemesi.
3. Açık Fikirlilik
Kepler, kendi dini inançlarıyla uyuşan çember modellerinden vazgeçip, Tycho Brahe'nin hassas gözlem verilerinin işaret ettiği, daha az "mükemmel" görünen elips modelini kabul etmesi.
Farabi'dir. Batı'da "Alpharabius" olarak bilinir. İslam'ın Altın Çağı'nın en önemli düşünür ve bilim insanlarındandır. Sadece bir filozof değil; aynı zamanda bir bilim insanı, mantıkçı, müzik teorisyeni, psikolog ve siyaset bilimciydi.
Farabi, bir bilim insanında bulunması gereken temel vasıfları şahsiyetinde mükemmel bir şekilde barındırıyordu. ............ bir kişiliğe sahip olması, onu Bağdat'ta uzun yıllar süren yoğun bir eğitim sürecine ve Grekçe ile Süryanice gibi dilleri öğrenme çabasına yönetmişti. Bu azmi, onu aynı zamanda son derece ............ kılmış; mantıktan müziğe, siyaset felsefesinden fiziğe kadar onlarca eser kaleme almasını sağlamıştır. Tüm bunların yanında, ............ yaklaşımı, bir Müslüman filozof olarak Antik Yunan düşüncesini körü körüne reddetmek yerine, onu eleştirel bir süzgeçten geçirip kendi özgün sentezini oluşturabilmesinin anahtarı olmuştur.
Yukarıdaki metinde noktalı boşluklara aşağıda belirtilen seçeneklerden, bir bilim adamında olması gereken özelliklerden uygun olanı yazınız.
Farabi, bir bilim insanında bulunması gereken temel vasıfları şahsiyetinde mükemmel bir şekilde barındırıyordu. sabırlı ve azimli bir kişiliğe sahip olması, onu Bağdat'ta uzun yıllar süren yoğun bir eğitim sürecine ve Grekçe ile Süryanice gibi dilleri öğrenme çabasına yönetmişti. Bu azmi, onu aynı zamanda son derece çalışkan kılmış; mantıktan müziğe, siyaset felsefesinden fiziğe kadar onlarca eser kaleme almasını sağlamıştır. Tüm bunların yanında, açık fikirli yaklaşımı, bir Müslüman filozof olarak Antik Yunan düşüncesini körü körüne reddetmek yerine, onu eleştirel bir süzgeçten geçirip kendi özgün sentezini oluşturabilmesinin anahtarı olmuştur.
Uzun yıllar süren eğitim ve dil öğrenme çabası
Onlarca eser kaleme alması ve çok yönlü üretkenliği
Eleştirel düşünce ve özgün sentez oluşturması