10. SINIF YAZILIYA HAZIRLIK SORULARI - FİZ.10.3.5
Öğrenme Çıktısı: FİZ.10.3.5. Üreteçlerin bağlanma türüne göre devreye sağladıkları potansiyel farka ilişkin bilimsel çıkarım yapabilme
Ayşe, fen bilimleri dersinde bir elektrik zili devresi kurarak üreteçlerin bağlanma türlerinin devreye etkisini incelemek istemektedir. Deneyde Ayşe'nin kullandığı iki üretecin iç dirençleri önemsenmemektedir. Üreteçlerin potansiyel farkları V₁ = 12 V ve V₂ = 6 V olarak verilmiştir.
a) Üreteçlerin toplam potansiyel farkını hesaplayınız ve zil üzerinden geçen elektrik akımının yönünü belirtiniz.
b) 6V'luk pil ters çevrilerek bağlanırsa üretecin toplam potansiyel farkı kaç volt olur? Bu durumda akımın yönünü yazınız.
a) Piller seri ve düz bağlı: Vtoplam = 12 V + 6 V = 18 V. Akım yönü: pilin "+" ucundan çıkıp "-" ucuna doğru.
b) 6V'luk pil ters bağlanırsa: Vtoplam = 12 V - 6 V = 6 V. Akım yönü: büyük olan 12 V'luk pile göre, "+" ucundan çıkıp "-" ucuna doğru.
Yandaki şekilde üreteç ve dirençlerle oluşturulan elektrik devrelerinde, gerilim kaynaklarının bağlantı kutupları şekildeki gibidir. A₁ ve A₂ ampermetreleri ideal olup, akımları sırasıyla i₁ ve i₂ göstermektedir.
Buna göre i₁ / i₂ oranını bulunuz.
Şekil-1 ve Şekil-2'deki gibi iki elektrik devresi oluşturuluyor. Şekil-1'deki A₁ ampermetresinde okunan akım i₁, Şekil-2'deki A₂ ampermetresinde okunan akım i₂ olduğuna göre i₁ / i₂ oranını bulunuz.
Yandaki şekildeki elektrik devresinde 4 Ω'luk direnç ve özdeş 20 Voltluk piller kullanılarak bir elektrik devresi oluşturuluyor.
a) Devrenin anakolundan geçen akım şiddeti kaç Amperdir?
b) Akımın yönünü belirtiniz.
İç dirençleri önemsiz özdeş üreteçlerle Şekil I ve Şekil II'deki devreler kurulmuştur. KL arasındaki potansiyel fark VKL, MN arasındaki potansiyel fark VMN olduğuna göre VMN / VKL oranı kaçtır?
Potansiyel farkı olan iki üreteç ve 4 Ω'luk dirençle şekildeki gibi devreler kuruluyor. Şekil-1'deki pillerin tükenme süresi t₁, Şekil-2'deki pillerin tükenme süresi t₂ ise t₁/t₂ oranı kaçtır? (Pillerin ömrü, pillerden çekilen akımla ters orantılıdır.)
İç dirençleri ihmal edilen özdeş üreteçler (V) ve özdeş dirençler (R) kullanılarak oluşturulmuş üç farklı devre düzeni gösterilmiştir. Her devrede üreteçlerin tümü aynı anda devreye bağlanmış olup, devrelerdeki ana kol akımları sırasıyla i₁, i₂ ve i₃'tür.
a) Ana kol akımları i₁, i₂, i₃ arasındaki ilişkiyi büyükten küçüğe doğru sıralayınız.
b) Üreteçlerin tükenme süreleri t₁, t₂, t₃ arasındaki ilişkiyi büyükten küçüğe doğru sıralayınız.
